Wifi wetgeving wat je moet weten
Wifi wetgeving: weet jij waar je rekening mee moet houden? Veel mensen die kampen met slechte wifi ontvangst grijpen al snel naar een acces point met een hoger zendvermogen. Maar wist je dat je daarmee al snel de wifi frequentie regels overtreedt? En dat een sterker access point in veel gevallen juist niets oplost of zelfs voor slechtere dekking zorgt? In deze blogpost leg ik helder uit welke regels gelden rond het gebruik van de 2.4 GHz en 5 GHz frequentieband, welk zendvermogen wettelijk is toegestaan, en wat DFS (Dynamic Frequency Selection) precies betekent. Je ontdekt waar je in België of Europa technisch en juridisch rekening mee moet houden als je een wifi installatie opzet of optimaliseert. Met deze blog wil ik duidelijk maken waarom meer vermogen zelden de juiste oplossing is en hoe je je netwerk slim afstemt op de wetgeving.
De wifi wetgeving is er niet om je te pesten maar om je te beschermen
De wifi wetgeving is er niet gekomen om je te plagen of te beperken in je vrijheid. Integendeel: deze regelgeving bestaat om drie heel belangrijke redenen. Allereerst: wifi wordt door bijna iedereen gebruikt. Dat betekent ook dat jouw buren draadloze netwerken hebben. Maar stel je voor dat een buur een krachtig acces point installeert met veel hoger zendvermogen dan toegestaan. Wat gebeurt er dan? Het signaal van jouw eigen netwerk raakt verstoord of onderdrukt. Het gevolg: trage of zelfs uitvallende verbindingen. Precies dat wil de overheid voorkomen met duidelijke wifi frequentie regels en beperkingen op zendvermogen.
wifi frequentie regels beschermen je gezondheid
Een tweede belangrijke reden is onze gezondheid. Onderzoeken tonen aan dat te sterke elektromagnetische straling mogelijk schadelijk kan zijn. Gelukkig ligt het maximaal toegestane zendvermogen wettelijk vast en dat is relatief laag. Paniek is dus nergens voor nodig, zolang je je aan de regels houdt. En dan is er nog een derde, vaak vergeten reden waarom de wifi wetgeving zo belangrijk is. Die leg ik verder uit in dit artikel. Lees dus zeker verder en ontdek waarom naleving van de regels niet alleen verplicht, maar ook verstandig is. Meer weten over de wifi frequenties lees dan ook mijn blogpost: wifi frequentie tabel.
Wifi frequenties vallen onder de vrije ISM band en dat heeft gevolgen
De wifi frequenties maken deel uit van de zogeheten ISM band een afkorting voor Industrial, Scientific and Medical band. Dit zijn frequentiebanden die wereldwijd vergunningsvrij mogen worden gebruikt. Dat klinkt handig, maar het heeft ook een keerzijde. Omdat iedereen er vrij gebruik van mag maken, neemt de kans op storingen sterk toe. Denk aan buren met draadloze camera’s, babyfoons of krachtige wifi acces points: al deze apparaten concurreren in hetzelfde spectrum. Om deze storingen zoveel mogelijk te beperken, zijn er duidelijke wifi frequentie regels opgesteld door de overheid.
Op de 2.4 GHz band is het eenvoudig: het maximaal toegestane zendvermogen bedraagt 100 milliwatt EIRP (Effective Isotropically Radiated Power). Maar bij de 5 GHz band ligt het ingewikkelder: daar hangt het toegelaten zendvermogen af van het specifieke kanaal dat je gebruikt. Vergeet ook niet dat deze regels niet alleen gelden voor thuisgebruik, maar ook voor point to point verbindingen. Zelfs professionele installaties moeten voldoen aan de wifi wetgeving. Wil je weten waar je allemaal op moet letten bij het opzetten of optimaliseren van een wifi netwerk? Of overweeg je een site survey? Dan raad ik je zeker aan om ook deze blogpost te lezen: zie link naar site survey artikel.
2.4 GHz wifi wetgeving nader bekeken: wat mag en wat niet?
De 2.4 GHz wifi wetgeving legt één duidelijke technische beperking op: het maximaal toegestane uitgestraalde vermogen bedraagt 100 milliwatt, oftewel 20 dBm EIRP (Effective Isotropically Radiated Power). Maar wat betekent dat precies voor jou als gebruiker of installateur? Mag je zomaar een externe antenne met hoge antenne versterking op je acces point aansluiten? Het antwoord is helder: nee. Het effectief uitgestraald vermogen is namelijk een combinatie van de radio output en de versterking van je antenne. Als je een antenne met meer winst gebruikt, moet je dus het zendvermogen van je acces point verlagen zodat het totaal onder de wettelijke limiet van 100 mW blijft. Helaas kun je bij veel standaard wifi apparaten het zendvermogen niet manueel aanpassen. Dat maakt het des te belangrijker om goed na te denken over je hardwarekeuze vooral als je werkt met externe antennes of point-to-point links. Er bestaan hierover nog veel misverstanden. Daarom is het belangrijk dat je niet alleen naar het acces point kijkt, maar ook naar de antenne winst en het totaalplaatje van je wifi installatie. Uiteindelijk ben jij verantwoordelijk voor het naleven van deze wettelijke normen. Meer weten over hoe wifi antennes werken en hoe je hun effect correct inschat? Lees het hier.
Is het zinvol om het zendvermogen van je wifi te verhogen?
Laat me beginnen met een eenvoudige vraag: Wat is volgens jou de zwakste schakel in je wifi netwerk? Is het het acces point met krachtige radio’s en goede antennes? Of zijn het de miniatuurantennes in je smartphone, tablet, laptop of IoT toestellen? Het antwoord is duidelijk: de zwakste schakel is je cliëntapparatuur. Apparaten zoals smartphones en laptops hebben kleine ingebouwde antennes met een beperkt zendvermogen. En daar wringt het schoentje. Veel mensen denken dat het verhogen van het vermogen van hun acces point of het gebruik van een wifi versterker met hoog zendvermogen de oplossing is voor een slecht signaal. Maar dat is een misverstand. Waarom? Omdat wifi tweerichtingsverkeer is. Ook al ontvangt je smartphone het sterke signaal van het acces point prima, het toestel moet ook zelf terugzenden. En net dat lukt niet goed met die zwakke antennes. Resultaat: een instabiele of zelfs volledig weg vallende verbinding. Daarbovenop kan een te krachtig acces point zichzelf storen door reflecties en interferentie, vooral binnenshuis. Dit verlaagt de kwaliteit van het signaal, ondanks de hogere zendkracht.
D-Link draadloze router als illustratie: waarom groter bereik niet altijd beter is
Neem als voorbeeld deze krachtige D-Link tri-band draadloze router. Hij is uitgerust met twee 5 GHz radio's en één 2.4 GHz radio, en ondersteunt de MU-MIMO standaard, wat betekent dat meerdere apparaten gelijktijdig efficiënt kunnen worden bediend. Kortom: een indrukwekkend toestel met een theoretisch groot wifi bereik. Maar toch melden gebruikers soms dat ze een zwak wifi signaal ervaren. Hoe komt dat? Veel mensen proberen het bereik te verbeteren door het zendvermogen van de router te verhogen. Klinkt logisch, maar dat is niet alleen illegaal volgens de wifi wetgeving, het is meestal ook zinloos. Waarom? Omdat het echte probleem vaak elders zit. Zelfs als je router een krachtig signaal uitzendt, moeten je apparaten zoals smartphones of laptops dat signaal ook terug kunnen sturen. En net daar zit vaak de beperking: kleine toestellen hebben zwakke antennes en laag zendvermogen, waardoor de terugzending naar het acces point faalt. Oplossing: in sommige situaties kan een goed geplaatste wifi repeater of mesh node wel helpen, omdat die dichter bij je toestel staat en bidirectionele communicatie versterkt.
Ter illustratie: hoe zwak zijn de antennes in je wifi cliënten?
Op de bovenstaande afbeelding zie je een krachtige draadloze router met robuuste, externe antennes. Deze router zendt volgens de wettelijke normen uit:
De verschillen in toegestane zendvermogens tussen 5 GHz binnen kanalen en buitengebruik worden elders in deze blog uitvoerig toegelicht. Maar nu komt het cruciale punt: Laten we eens kijken naar de antenne van cliëntapparaten zoals: een laptop, een USB wifi adapter en een notebook. Deze toestellen hebben meestal miniatuurantennes met een sterk beperkt zendvermogen. Vaak zenden ze slechts enkele milliwatt uit veel minder dan een router. En precies daarom heeft het illegaal verhogen van het zendvermogen van je acces point meestal geen zin. Je acces point mag dan wel krachtiger uitzenden, maar als je smartphone of laptop niet krachtig genoeg terug kan zenden, zal de verbinding nog steeds zwak of instabiel blijven.
Antennes van een laptop zorgen voor de zwakste schakel in je wifi netwerk
De wifi-antennes in een laptop zijn doorgaans klein en slim weggewerkt in het scherm. Dat klinkt handig, maar heeft nadelen. Ze zijn verbonden via dunne kabels van aanzienlijke lengte, en dat zorgt voor signaalverlies nog vóór de antenne begint te zenden. En dan stel ik je graag een eenvoudige maar belangrijke vraag: Waar zit de echte zwakke schakel in je wifi verbinding? Heeft het zin om het zendvermogen van je access point op te drijven in de hoop op betere prestaties? Het eerlijke antwoord: nee. Want zelfs als het signaal van je router sterker wordt, kunnen je laptop of smartphone het signaal nog steeds niet krachtig genoeg terugsturen. Het resultaat: instabiele of eenzijdige verbindingen die niet beter worden van extra zendvermogen.
Wifi-antenne van een notebook: klein, zwak en vaak vergeten
Kijk maar eens naar onderstaande foto: een wifi-antenne van een notebook, afgebeeld op een simpel luciferdoosje. Klein, nietwaar? En deze antennes zitten ook nog eens ver weg gestopt in de behuizing van je notebook vaak in het scherm of onder het toetsenbord. Dat zorgt voor demping van het wifi signaal, nog vóór het überhaupt kan worden verzonden of ontvangen.
Nu denken veel mensen: “Laat ik dan gewoon het zendvermogen van mijn router verhogen.”
Dat klinkt logisch, want een krachtiger signaal wordt inderdaad beter opgevangen door die kleine antenne. Maar hier wringt terug het schoentje: Diezelfde zwakke antenne kan niet sterk genoeg terugzenden naar het access point. Het gevolg? Geen verbetering of zelfs verslechtering van de verbinding.
Een wifi USB-stick open gemaakt: dit zit er écht in
Op onderstaande afbeelding zie je de binnenkant van een eenvoudige USB wifi-adapter met 2.4 GHz-radio. De rode pijltjes op de foto wijzen naar wat je misschien nauwelijks herkent: de interne antennes. Klein, subtiel, maar vooral: beperkt. Met deze minuscule antennes moet je computer of laptop draadloos communiceren met je access point of router. En dan stellen we opnieuw de vraag: Denk je dat je door het zendvermogen van je router te verhogen een betere verbinding creëert met dit soort antennes? Het antwoord is simpel: nee. Want ook al ontvangt deze USB-stick een sterker signaal, hij kan zelf niet krachtig genoeg terugzenden. Wifi is een tweerichtingsverkeer, en zodra één kant te zwak is, stort de hele communicatie in.
Als laatste illustratie: kijk zelf maar
Op de bovenstaande afbeelding zie je het probleem perfect uitgelegd in één beeld. Links: een cliënt apparaat (zoals een smartphone of laptop) dat probeert te communiceren met beperkte zendkracht. Rechts: een access point dat zijn boodschap luid en duidelijk via een megafoon de wereld in stuurt.
En toch ze verstaan elkaar niet goed. Waarom? Omdat de cliënt het terugzenden gewoon niet krachtig genoeg kan doen. Wifi is tweerichtingsverkeer. Een krachtig access point alleen is zinloos als de andere kant niet kan antwoorden. Daarom is het verhogen van je zendvermogen geen oplossing en in veel gevallen zelfs in strijd met de wetgeving. Kies voor slimme plaatsing, wettige instellingen en waar nodig een extra access point.
Beter alternatief:
In plaats van te vertrouwen op hoger zendvermogen, kies je beter voor:
De 5 GHz wifi wetgeving: waar moet je rekening mee houden?
Laten we eerst even bekijken wat de 5 GHz wifi wetgeving precies inhoudt. Daarbij moet je rekening houden met twee belangrijke aspecten. Wist je dat?
1- Wettelijk toegelaten zendvermogen
Om in orde te zijn met de wetgeving, moet je het effectief uitgestraald vermogen (EIRP) respecteren. Voor de 5 GHz frequentieband gelden verschillende limieten, afhankelijk van de gebruiksomstandigheden:
Waarom deze hogere vermogens? De 5 GHz band werkt met een hogere frequentie dan 2.4 GHz, waardoor de radiogolven rechtlijniger zijn en moeilijker door muren of obstakels dringen. De wetgever heeft hiermee rekening gehouden door hogere vermogens toe te staan, vooral buitenshuis.
2- Kanaal gebruik en prestaties
De 5 GHz band biedt niet overlappende kanalen met een hogere data doorvoer. Dat resulteert in:
Toch blijft de centrale boodschap: Respecteer de 5 GHz wifi wetgeving. Het hogere vermogen biedt voordelen, maar brengt ook verantwoordelijkheden met zich mee.
Is de 5 GHz wifi frequentie gedeeld? Waarom je de 5 GHz wifi wetgeving moet naleven
Veel mensen beseffen het niet, maar de 5 GHz wifi-frequentie is geen exclusief terrein voor draadloze netwerken. Deze frequentieband wordt ook gebruikt door essentiële diensten met voorrang op wifi. Denk aan:
Omdat deze toepassingen kritiek zijn voor veiligheid en nationale infrastructuur, moeten wifi toestellen in dit spectrum zich automatisch aanpassen.En hier komt de 5 GHz wifi wetgeving in beeld. Die verplicht je niet alleen om het uitgestraald vermogen te beperken, maar ook om rekening te houden met een belangrijke technologie: DFS (Dynamic Frequency Selection).
Tabel: Wifi 5 GHz frequenties en vermogens volgens Europese wetgeving
Sub band (UNII) | Kanaal | Frequentiebereik | Binnen toe-gestaan | Buiten toe-gestaan | Max. vermogen (EIRP) | DFS vereist? |
|---|---|---|---|---|---|---|
UNII-1 | 36, 40, 44, 48 | 5150 – 5250 MHz | ✅ Ja | ❌ Nee | 200 mW 23 dBm | Feature 1 |
UNII-2 | 52, 56, 60, 64 | 5250 – 5350 MHz | ✅ Ja | ❌ Nee | 200 mW 23 dBm | ✅ Ja |
UNII-2e | 100–140 | 5470 – 5725 MHz | ✅ Ja | ✅ Ja | 1000 mW 30 dBm | ✅ Ja |
UNII-3* | 149–165 | 5725 – 5875 MHz | ❌ Nee | ❌ Nee | Niet vergunningsvrij | ❌ Nee |
Wat is DFS en wat doet het precies binnen je wifi-netwerk?
DFS staat voor Dynamic Frequency Selection en is wettelijk verplicht in heel Europa voor bepaalde delen van de 5 GHz wifi-frequentieband. Wat veel mensen niet weten, is dat deze technologie al ingebouwd zit in moderne 5 GHz routers en access points. Maar wat doet DFS nu precies? DFS is ontworpen om ervoor te zorgen dat je wifi geen storingen veroorzaakt bij belangrijke radarsystemen, zoals:
Hoe werkt DFS in de praktijk?
Wanneer je access point (AP) opstart, zal het eerst scannen op radarsignalen binnen de DFS-kanalen, nog vóór het zelf begint uit te zenden. Wordt er geen radaractiviteit gedetecteerd, dan kiest het AP een kanaal en gaat het wifi signaal de lucht in. Wordt er wel een radar gesignaleerd, dan verlaat het AP onmiddellijk het kanaal en zoekt het een vrij alternatief. Indien geen enkel vrij kanaal beschikbaar is, dan moet het access point tijdelijk stoppen met uitzenden. In dat geval kan de wifi verbinding voor enkele minuten volledig wegvallen. Sommige verbindingen vooral point-to-point installaties kunnen hierdoor tot 10 minuten offline blijven, totdat het kanaal opnieuw vrijgegeven wordt.
DFS vervelend, maar noodzakelijk
Ja, dat is soms hinderlijk. Maar bedenk dat dit systeem er is voor een hoger doel: onze veiligheid. Dankzij DFS kunnen we blijven rekenen op betrouwbare weersvoorspellingen, veilige luchtvaartnavigatie en storingsvrije militaire communicatie.
Weerradars: waarom DFS echt nodig is op de 5 GHz-band
Wist je dat weerradars net als andere radarsystemen opereren op het frequentiebereik 5600–5650 MHz? En dat ze een enorm zendvermogen hebben?
Een gemiddelde weerradar straalt 250 kilowatt (250.000 watt) uit dat is meer dan 2.500 keer sterker dan wat je wifi router wettelijk mag uitzenden!
Deze radars hebben een bereik tot 250 kilometer en draaien gemiddeld één keer per tien minuten rond. Het uitzendsignaal is dus intermittent maar krachtig, en wordt niet opgemerkt door het menselijk oog maar wel door je access point. Routers met DFS functionaliteit scannen voortdurend de lucht af. Wanneer ze een signaal detecteren dat lijkt op radaractiviteit, onderbreken ze onmiddellijk hun wifi uitzendingen op dat kanaal. Dit is de reden waarom een buitenopstelling van een point-to-point wifi link in België bijna onvermijdelijk een of meerdere radardetecties zal registreren.
Weerradar
Bron: KMI.be
Wist je dit?
In België staan momenteel vier actieve weerradars opgesteld. Het is dus geen toeval dat je DFS-geschikte access point plots van kanaal wisselt of zelfs tijdelijk offline gaat het doet gewoon wat het moet doen: de radar zijn werk laten doen, en jouw wifi tijdelijk laten zwijgen.
Locatie | Regionaal beheerder | Actief sinds |
|---|---|---|
Wideumont | IRM (Zuid België) | 2001 (vernieuwd 2022) |
Jabbeke | RM (West-Vlaanderen) | 2012 |
Zaventem | Skeyes (Brussel Air Traffic) | 213 |
Houthalen‑Helchteren | VMM (Vlaamse Milieu maatschappij) | 216 |
Spijtig genoeg zijn er mensen die deze wetgeving in de wind slaan, met alle gevolgen van dien
Hoewel de 5 GHz wifi wetgeving duidelijke limieten stelt én wettelijk verplicht is in heel Europa, zijn er nog altijd mensen die ze negeren. Sommigen zetten opzettelijk access points met te hoog zendvermogen in of schakelen de DFS-beveiliging uit zogezegd "omdat het anders niet werkt". Maar dit heeft ernstige gevolgen.
Voorbeeld: radarverstoring door wifi
Weerradars zoals die van het KMI in Zaventem zenden uit met een vermogen tot 250.000 watt en detecteren neerslag tot 250 km ver. Toch zijn er gevallen bekend waarbij wifi verbindingen radarbeeld verstoringen veroorzaakten, zoals te zien op deze twee onderstaande beelden. De blauwe en rode pieken wijzen op storingen in het radarbeeld. Dit gebeurt wanneer een niet DFS conforme wifi zender uitzendt op hetzelfde kanaal als de radar.
Bron: KMI.be
Bron: KMI.be
Dit is niet zomaar "technisch ongemak"
Zo’n storing kan leiden tot:
Daarom is de regelgeving streng, en terecht. Respecteer de regels. Gebruik apparatuur die DFS ondersteunt. En pas je netwerk aan zonder risico's te nemen voor anderen.
Wie is bevoegd om controles uit te voeren op de wettelijke wifi wetgeving in België?
In België is het BIPT het Belgisch Instituut voor Postdiensten en Telecommunicatie de officiële instantie die toeziet op het correct gebruik van draadloze frequenties, waaronder wifi op de 2.4 GHz en 5 GHz banden. BIPT gebruikt gespecialiseerde meetwagens om illegale zenders en frequentieverstoringen op te sporen. Het BIPT voert deze controles zowel op klacht als proactief uit. Bijvoorbeeld bij storing op een weerradar of melding van een ongebruikelijk wifi gedrag.
Wat controleert het BIPT?
Bron: KMI.be
Wat zijn de gevolgen bij overtreding?
Advies:
Wil je zeker zijn dat je in orde bent met de regelgeving? Gebruik alleen wifi apparatuur met CE markering, stel het vermogen correct in, en vermijd het uitschakelen van DFS. En bij twijfel: raadpleeg de BIPT frequentiegids of je installateur.
Blijf op de hoogte van nieuwe video tutorials
